Γίνε τουρίστας στην πόλη σου! Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής Καρδίτσας

Γίνε τουρίστας στην πόλη σου! Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής Καρδίτσας

Γίνε τουρίστας στην πόλη σου! Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής Καρδίτσας

Στην πλατεία Καμινάδων, μία από τις παλιότερες συνοικίες της Καρδίτσας, δεσπόζει ο Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής με την ιστορία του να ξεκινά το 1842, κάτι που μαρτυρά η λιθανάγλυφη επιγραφή εξωτερικά του ναού. Λίγα χρόνια πριν είχε εγκατασταθεί στη συνοικία Καμινάδων η οικογένεια Λάππα, με καταγωγή από την Ήπειρο και με τις προσπάθειες του Κωνσταντίνου ή Αναγνώστη Λάππα -μάλιστα μετέβη ο ίδιος στην Κωνσταντινούπολη για το λόγο αυτό- εκδόθηκε η άδεια (φιρμάνι) από την οθωμανική Πύλη για την ανέγερση του ναού. Αποτελεί τον πρώτο χριστιανικό ναό που χτίστηκε στην Καρδίτσα!

Η εκκλησία τούτη είναι ευρέως γνωστή ως Παναγία ή Παναγίτσα και αυτό γιατί μία από τις πολλές ονομασίες της Παναγίας είναι και η Ζωοδόχος Πηγή, δηλαδή Αυτή που δίνει ζωή. Η Θεοτόκος γέννησε το Χριστό που είναι η ζωή. Η γιορτή της Ζωοδόχου Πηγής έχει την απαρχή της στα εγκαίνια του Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής στην Κωνσταντινούπολη, που αλλιώς είναι γνωστή ως Μπαλουκλί που στα τούρκικα σημαίνει ψάρι. Το αγίασμα στο Μπαλουκλί είναι θαυματουργό και στην πηγή του κολυμπούν ψάρια, τα οποία σύμφωνα με την παράδοση πήδηξαν στο νερό μισοτηγανισμένα όταν ο μοναχός που τα τηγάνιζε δεν πίστεψε στην είδηση ότι αλώθηκε η Πόλη και είπε πως αν όντως συνέβη, τότε τα ψάρια από το τηγάνι θα ζωντανέψουν και θα κολυμπήσουν.

Οι ηπειρώτες μάστορες έβαλαν όλη τους την τέχνη λαξεύοντας τους ντόπιους ασβεστόλιθους και χτίζοντας στιβαρούς τοίχους και μια πέτρινη σκεπή. Αν παρατηρήσει κανείς τους εξωτερικούς τοίχους του ναού θα διαπιστώσει ότι έχουν πάχος περίπου ένα μέτρο! για να συγκρατούν το βάρος του οικοδομήματος, του οποίου η στέγη είναι αρκετά βαριά. Ο ναός σώζεται σχεδόν όπως ήταν τότε με ελάχιστες προσθήκες (π.χ. προθάλαμος).

Με την είσοδο στο εσωτερικό του ναού, τα συναισθήματα που κυριαρχούν στην ψυχή μας είναι πλούσια. Το δέος μας κατακλύζει καθώς και ο θαυμασμός για τις υπέροχες αγιογραφίες και το πλούσιο ξύλινο τέμπλο, τα οποία έχουν συντηρηθεί και είναι σε πολύ καλή κατάσταση. Οι αγιογραφίες που δημιουργήθηκαν από Σαμαριναίους ζωγράφους, έχουν τόσο ζωντανά χρώματα και οι όψεις των αγίων που απεικονίζουν είναι αρκετά ιδιαίτερες, λαϊκότροπες και με πολλές λεπτομέρειες που μαγνητίζουν και τραβούν το βλέμμα – ακόμα και τα φωτοστέφανα των αγίων είναι διακοσμημένα, σα να είναι ανάγλυφα. Το ίδιο και το τέμπλο με το λαδί χρώμα του και τις χρυσές σκαλιστές λεπτομέρειες. Ο γυναικωνίτης, που δεν έχει αγιογραφίες, στηρίζεται με ξύλινα δοκάρια πάνω στις κολώνες και έχει στα άκρα ξύλινο καφασωτό πλέγμα για προστατευτικό, το οποίο χρησίμευε τότε για να μην φαίνονται οι γυναίκες. Εκεί στον γυναικωνίτη γίνονταν τα μαθήματα την περίοδο της κατοχής όταν το Β’ Δημοτικό Σχολείο επιτάχτηκε. Δώστε έμφαση σε όλες αυτές τις λεπτομέρειες και αφεθείτε να ταξιδέψετε πίσω στο χρόνο!

Εκτός του πολύ σημαντικού γεγονότος ότι είναι η πρώτη χριστιανική εκκλησία που χτίστηκε στην Καρδίτσα, αξίζει να σημειωθεί ότι στον προαύλιο χώρο του ναού στις αρχές του 20ου αιώνα γίνονταν συνελεύσεις σχετικές με το αγροτικό ζήτημα. Αυτό αφορούσε στις διαμάχες μεταξύ τσιφλικάδων και κολλήγων, καίριο ζήτημα της εποχής εκείνης που απασχόλησε όλη την ελληνική κοινωνία και γι’ αυτό συνδέθηκε με ένα κομμάτι της ιστορίας του ναού. Επίσης στον προαύλιο χώρο την περίοδο του Πάσχα γίνονταν μεγάλοι χοροί Καραγκούνηδων και συμμετείχε πλήθος κόσμου. Στις μέρες μας αναβιώνει το «σεργιάνι». Ο Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής δεν είναι απλά ακόμα μία παλιά εκκλησία, όπως οι περισσότεροι μπορεί να την έχουν στο μυαλό τους, αλλά είναι ιδιαίτερα μεγάλης ιστορικής σημασίας για την πόλη της Καρδίτσας!

Ελπίδα Κυπραίου
Διπλωματούχος Μηχανικός
Μεταλλείων – Μεταλλουργός ΕΜΠ
Σχεδιάστρια & Τεχνολόγος Ξύλου & Επίπλου

SHARE
Αναρωτηθήκατε ποτέ πόσο καλά γνωρίζετε την πόλη στην οποία ζείτε; Γνωρίζετε αν έχει μουσεία, πινακοθήκες ή άλλα αξιοθέατα που αποτελούν πόλο έλξης για τους ταξιδιώτες; Μήπως σας έχει τύχει ποτέ να σας ρωτήσουν στο δρόμο που είναι, για παράδειγμα, το Μουσείο της Πόλης και να μην γνωρίζετε να τους κατευθύνετε ή να σας ρωτήσουν εάν είναι ωραία στα Λουτρά Σμοκόβου ή στον Ελληνόπυργο και να μην τα έχετε επισκεφτεί ποτέ για να σχηματίσετε μια άποψη και να τους απαντήσετε; Στη ρουτίνα της καθημερινότητάς μας και στους γρήγορους ρυθμούς ζωής που μας κατακλύζουν, πολλά πράγματα περνούν απαρατήρητα ή τα θεωρούμε δεδομένα επειδή τα έχουμε δίπλα μας και τελικά δεν τα επισκεπτόμαστε καμία φορά. Αν αναλογιστούμε όμως τις εμπειρίες που πρόκειται να αποκομίσουμε, ίσως θα έπρεπε να το ξανασκεφτούμε και... ποτέ δεν είναι αργά για ένα ξεκίνημα! Ας γίνουμε συνοδοιπόροι σε αυτήν την ευχάριστη περιπλάνηση στην Καρδίτσα και στα γύρω χωριά και ας αναζητήσουμε τις ομορφιές αυτού του τόπου σα να ήμασταν τουρίστες.